KazAnalytics

Аналитический портал Ближний Восток и Центральная Азия

Сирия дағдарысындағы әулеттер мен тайпалардың рөлі

12.01.2016

Сирия Араб Республикасының тұрғындарының басым бөлігі дәстүрлі түрде өздерін белгілі бір әулеттің немесе тайпаның өкілі ретінде танытады. Бұл фактор қазіргі уақытта үкімет тарапымен және оған қарсы соғысып жатқан қарулы оппозициямен өз үлесіне пайдаланылуда. Кейбір тайпалар үкіметке жақын және оның жүргізіп келе жатқан саясатын қолдайды. Басқалары болса, бұрынғы уақыттан бері ренішті және осы кезде ынталы түрде оппозицияға жәрдем етуде. Жалпы Сирияда 40 астам тайпа бар.

Сирия үкіметі сонау Хафез Асад кезеңінен бері, тайпалар мен әулеттердің беделін және ықпалын әлсіретуге тырысып келген. Бұл саясат нәтижесінде кейбір тайпалардың тұрғылықты мекендері үкімет тарапынан дотацияланбай, экономикалық жағынан депрессивті аймақтарға айналған. Су, электр қуаты тартылмаған. Әртүрлі шектеулер жасалып келген. Ол негізінен Сирияның оңтүстігі мен шығыс өңірлері. Дамаск қысымының нәтижесінде 80-ші жылдары ол жақты мекендеген тайпалардың көсем-шейхтері қалаға қоныс аударуға мәжбүр болған. Бірақ, қаншалықты аластатылғанымен олар руластарымен байланыстарын үзбей келген. Керісінше, қатынастар күшейе түскен. Еркін сирия армиясының құрамында елдегі ірі деп саналатын, суниттік мазхабты ұстанатын шаммар, джаббур, таи, бағғара және унайза атты тайпалардың өкілдері көп.  Суниттік тайпалық арабтық фактор, Сириядағы қарулы дағдарысқа қомақты саяси әсерін тигізуде. Бірінші кезекте олар Дераа,  Дейр Аз-Зор, Хомс және Дамаск қалалары мен провинциясында қатты сезілуде. Сондай-ақ, Ефрат өзені алқабын да айтып кетуге болады. Тайпалар өздерінің Ирақтағы, Иорданиядағы, Сауд Арабиясындағы, Кувейт пен Қатардағы қандастарымен тығыз мәдени, этникалық, туыстық және экономикалық байланыстарды ешқашан тоқтатпаған. Осылайша Ирақтағы соғыс кезінде сириядағы тайпалар өз руластарына жәрдем берген. Қару, азық-түлік, жауынгерлерді жолдап тұрған. Ендігі уақытта керісінше жағдай туындауда, Сирия үкіметіне қарсы содырлардың Ирақтан ағылуы қарқын алды.

Тайпалар факторын ресми Дамаск та өзі көздеген мақсаттарында пайдалануда. Дағдарсы басталған уақыттан бері бірнеше мәрте «Сириялық араб тайпалары мен әулеттерінің форумы» өткізілді. Үкімет қазіргі таңда олардың толық қолауы мен сеніміне кірмек. Ішкі оппозицияда тайпалардың тұғырлары берік және Б.Асад режиміне толық қолдау жасайтындары баршылық.

Баяндалғанды назарға ала отырып, тайпалардың Сириядағы рөлінің маңыздылығын назардан тыс қалдыруға болмайды. Қарулы оппозицияның жеңілмеуінің көп себептерінің қатарында, суниттік араб тайпаларының қолдауына ие болуы. Сондықтан ресми үкіметке ауқымды партизандық соғыста түпкілікті жеңіске жету оңайға соқпайды. Сириялық тайпалар арасындағы ұзақ ғасырлар бойы сақталып келген рулық тығыз байланыстар режимге қарсы жақтың «өміршеңдігін» қамтамасыз етеді.

Қонақ
19.01.2016 в 10:27 - Ответить

Қазақша ақпараттардың жазылатындығын қолдаймын. Дұрыс істелген сайт екен. Бастысы осы елдерді білетін қазақ мамандары болғаны мені қуантады.

Оставьте свой комментарий к статье:

Рекомендуем прочитать

ШЫҒАНАҚ АРАБ ЕЛДЕРІНІҢ ГУМАНИТАРЛЫҚ КӨМЕК КӨРСЕТУ САЛАСЫНДАҒЫ ІС-ӘРЕКЕТТЕРІ ТУРАЛЫ

Парсы шығанағының араб монархиялары гуманитарлық салаға үлкен мән береді және оны жаһандық та, ұлттық та деңгейде өзінің сыртқы саясатының негізгі бағыттарының бірі ретінде қарастырады. Бұл бірінші кезекте –...

Религией Саудовской Аравии мог быть иудаизм

Новое исследование древних изменений климата показало, что около 1500 лет назад Южная Аравия пострадала от многолетней засухи. Это, вероятно, способствовало падению некогда могущественного еврейского царства,...

Региональный союз будет независим от США?

Вчера, 22 июня, впервые за четыре года, самолет наследного принца Саудовской Аравии Мухаммеда бин Салмана приземлился в турецком аэропорту. Для него и президента Турции Реджепа Эрдогана это завершение периода...

Государства Центральной Азии

Государства Ближнего Востока